Türkiye'de birçok gençlik merkezi var. Bunların büyük bir çoğunluğu Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü bünyesinde kurulan merkezler, bir kısmı belediyeler tarafından kurulan gençlik merkezleri bir kısmı da sivil toplum örgütleri tarafından kurulmuş olan merkezler. Benim bahsedeceğim merkezler Gençlik ve Spor İl Müdürlükleri bünyesinde kurulan gençlik merkezleri olacak.

Bir kamu kuruluşu olan Gençlik Merkezleri: gençlerin serbest zamanlarını sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif faaliyetlerle değerlendirmek, bilgi ve beceri sahibi olmalarına yardımcı olmak, gençlik faaliyetlerini planlamak, programlamak, yönetmek, denetlemek, değerlendirmek ve geliştirmek amacı ile kurulmaktadır. (bkz. Gençlik Merkezleri Yönetmeliği Madde 5)

Peki amaçları nelerdir Gençlik Merkezlerinin?

Kısaca özetlemek gerekirse:
a) Gençlerin Atatürk ilkeleri doğrultusunda, ülkesine ve milletine yararlı, araştırıcı, yaratıcı, birleştirici, yeteneklerini geliştirmek ve toplumsal yaşama gönüllü olarak katılmalarını sağlamak,
b) Gençlerin serbest zamanlarını ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda değerlendirmelerini sağlamak, onları sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif faaliyetlere yönlendirmek,
c) Diğer illerdeki gençlik merkezi üyeleri ile birlikte projeler üreterek bu projeler aracılığı ile gençler arasında değişim programları yapılmasını sağlamak,
ç) Yurt dışı gençlik kuruluşları ile uluslararası değişim programları gerçekleştirmek,
d) Gençlerin sosyal kişiliklerinin gelişmesine katkıda bulunarak, topluma uyumlu olmalarını sağlamak,
e) Sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif faaliyetlerle gençlerin ruh ve beden sağlıklarını korumak, ulusal birlik ve beraberlik duygularını güçlendirmek,
f) Gençlerin kültürel ve psiko-sosyal ihtiyaçlarını karşılayarak, bireysel ve toplumsal ilişkilerinde sağlıklı ve dengeli kişilik geliştirmelerine katkıda bulunmak ve onları zararlı alışkanlıklardan korumak,
g) İlgi ve yetenekleri doğrultusunda bilgi ve becerilerini artırmak,
ğ) Gençlerin sorunlarına yardımcı olmak, rehberlik ve danışmanlık yapmak,
h) İl düzeyinde yapılacak olan gençlik organizasyonlarında diğer gençlik kuruluşları ile koordinasyonu gerçekleştirmek.

Bu amaç doğrultusunda gençlik merkezlerinde faaliyetlerin yürütülmesi için kamu tarafından tahsis edilen personel(ler) ve faaliyetleri organize eden gönüllüler bulunmaktadır.

Gençlik Merkezlerinde gerçekleştirilen aktiviteler ise:
a) Uygulamalı güzel sanatlar;
1) Resim,
2) Müzik (ses ve enstrüman),
3) Dans, bale, halk dansları,
4) Tiyatro,
5) Heykel,
6) Edebiyat,
7) Çinicilik,
8) Fotoğrafçılık,
9) Karikatür,

b) El sanatları;
1) Madeni eşya işlemeciliği,
2) Ağaç oymacılık ve ağaç yakma,
3) Model uçak çalışmaları,
4) Takı tasarım,
5) Ahşap boyama,
6) İpek pentur,
7) Kumaş boyama,
8) Alüminyum folyo,
9) Kırk yama,
10) Vitray,

c) Değişik spor branşlarında başlangıç ve eğitim çalışmaları;

ç) Satranç,

d) İzcilik,

e) Kütüphanecilik,

f) Doğal ve tarihi çevreyi koruma ve öğrenme çalışmaları;
1) Çevre koruma,
2) Kuş gözlem,
3) Kazı ve restorasyon,

g) Eğitsel Çalışmalar;
1) Sempozyum,
2) Konferans,
3) Panel,

ğ) Bilimsel ve teknolojik çalışmalar;
1) Bilgisayar, internet,
2) Araştırma ve buluşlar,
3) Amatör TV, radyo ve telsizcilik,

h) Dil eğitimi;
ı) Gösteri ve kutlamalar;
1) Şenlikler,
2) Festivaller,
3) Belirli gün ve haftalarda faaliyet düzenlenmesi,
4) Ulusal bayramlar ve kurtuluş günleri kutlamalarına katılma,

i) Yarışmalar;
1) Değişik branşlarda spor karşılaşmaları,
2) Resim, şiir, karikatür, slogan ve benzeri,
3) Dans ve ses,
4) Tiyatro fotoğraf ve benzeri,

j) Kampanyalar;
1) Temizlik,
2) Ağaç dikme,
3) İlaç, kitap, gazete ve benzeri toplama,
4) Zararlı alışkanlıklarla mücadele ve benzeri,

k) Çevre gezileri;
1) Piknik, tarihi yerlere gezi ve benzeri,
2) Huzurevi, hastane, yetiştirme yurdu ve benzeri ziyaretler,

l) Sergiler;
1) Resim, heykel, çinicilik, fotoğrafçılık, karikatür ve benzeri,
2) El sanatları,

m) Basın – yayın.

Geniş bir faaliyet alanı bulunan gençlik merkezlerinin amacını tekrar yazalım: gençlerin serbest zamanlarını sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif faaliyetlerle değerlendirmek, bilgi ve beceri sahibi olmalarına yardımcı olmak, gençlik faaliyetlerini planlamak, programlamak, yönetmek, denetlemek, değerlendirmek ve geliştirmek . O kadar fazla kurs ismi okudunuz ki yukarıda farkında olmadan belki heyecana kapılıp vaybe, ne kadar güzel diye içinizden geçirmiş olabilir, çok güzel bir gençlik merkezi hayal etmiş olabilirsiniz.

Nitekim göründüğü gibi değil...

Fakat açıklamaya kendi düşüncelerim ile başlayarak sona doğru kurlar hakkında fikirlerimi söylemek istiyorum. Bence gençlik merkezlerinin işlevi gençleri hayata hazırlamak için ona beceriler kazandırabilecek imkanlar sunmasıdır.

Peki hayat bizim için neleri ifade ediyor?

Hayatımızın evrelerini şu şekilde ifade edebiliriz : (1)
1. iş ve yaşam için öğrenme,
2. iş hayatına katılma,
3. Sağlıklı büyüme
4. Aile kurma
5. Vatandaşlık haklarını kullanma

Gençlik merkezleri bizlere ne gibi beceriler kazandırabilir? (2)
1.Güçlü ve zayıf yönlerimizi değerlendirebilme becerisi,
2.Bilgi ve danışmanlık arama becerisi,
3.Karar verebilme becerisi,
4.Zaman ve Enerjimizi iyi planlayabilme becerisi,
5.(Kabul etmiş olduğumuz) sorumluluk taşıyabilme becerisi,
6.Başarılı bir şekilde müzakere ederek bir anlaşmaya varma becerisi,
7.İnsanlarla başa çıkabilme becerisi,
8.Problem çözme becerisi,
9.Çatışma çözümleme becerisi,
10.Stres ve tansiyon ile başa çıkabilme becerisi,
11.Kendi ve başkalarının performansını değerlendirebilme becerisi,
12.(sözel ve sözel olmayan şekilde) iletişim kurabilme becerisi

Ülkemizde Gençlik ile ilgili sorunları sıralamak gerekirse:
- Her ne kadar fırsat olarak ifade edilsede nüfusun büyük bir çoğunluğunun genç olması doğru yatırımlar yapılmadığı takdirde bir sorun teşkil etmektedir,
- Okula gitme oranının düşük olması,
- Yüksek işsizlik oranı, özellikke genç işsizlerin yüksek oranda olması
- Gençlerin kimlik bunalımları, (Hem işsiz hem de pasif bir genç kitlenin fazla olması nedeniyle)iyi değerlendirilemeyen serbest zamanlar sonucu gençlerin sosyal ve kültürel aktivitelere katılımın azlığı,
- (HIV/Aids) Cinsel yolla bulaşan hastalıklar konusunda bilgilerin kısıtlı olması,
- Gençler arasında şiddet

Gençlik merkezleri gençlerin sorunlarına çözümler getiren bir kuruluş olmalı. Öyleyse bulunduğu şehirde yaşayan gençlerin ihtiyaçlarıne göre etkinlikler tasarlayabilmelidir. Hayatımızı şekillendirmemizde bize yardımcı olacak araçları sunmalıdır.

...

Bu yazı henüz bitmedi ama sonunu getirmek için fikirlere ihtiyacım var, o nedenle yarım haliyle paylaşmak istedim.

Kaynakça:
Gençlik Merkezi Yönetmeliği
(1) A framework of youth development (WDR2007), Worldbank Resources,
(2) Cambridgeshire City Council youth Work Curriculum